Wat is het?
Een andere term voor vaginale afscheiding is ‘witte
vloed’. Vaginale afscheiding is een natuurlijk verschijnsel. De wand
van de vagina en de baarmoederhals maken vocht en slijm en zo nu en
dan komt daar wat van naar buiten. Normale afscheiding is vloeibaar,
doorzichtig en witachtig. Als het opdroogt, wordt het een beetje geel.
Gewoonlijk ruikt het wat zuur; het kan ook zonder geur zijn.
Soms heeft een vrouw klachten over haar afscheiding.
Er kan meer afscheiding zijn dan normaal. Of de afscheiding is
brokkelig. De kleur kan afwijkend zijn: groengeel of sneeuwwit. Het
kan ook een beetje bloederig zijn. De geur kan ongewoon of zelfs vies
zijn. Afscheiding kan jeuk, irritatie of een branderig gevoel in en
rond de vagina veroorzaken. Plassen en vrijen doen dan soms pijn.
Waardoor komt het?
De ene vrouw produceert weinig afscheiding, de
andere wat meer. De maandelijkse cyclus heeft invloed op de
afscheiding. Rond de eisprong, die meestal tussen twee menstruaties in
valt, is er meer vocht. Ook kleur en geur van de afscheiding wisselen
onder invloed van de cyclus. Bij de meeste vrouwen zorgt seksuele
opwinding voor extra vocht. Tijdens zwangerschap is er ook vaak meer
afscheiding. De anticonceptiepil kan de afscheiding beïnvloeden. Ook
leeftijd kan een effect hebben: na de overgang wordt de vagina droger.
Andere afscheiding dan u gewend bent, wordt vaak
veroorzaakt door bacteriën of schimmels die normaal ook al in de
vagina voorkomen. Door gebruik van zeep kan het aantal schimmels en
bacteriën toenemen. Zo ontstaat een ontsteking. Schimmels kunnen zich
extra vermenigvuldigen door een verminderde weerstand of gebruik van
antibiotica. Tijdens zwangerschap is er meer kans op een
schimmelinfectie door de hormoonveranderingen in het lichaam.
Ten slotte kunnen schimmels of bacteriën die niet
thuishoren in de vagina, een ontsteking geven. Soms is afscheiding het
gevolg van een geslachtsziekte. Tegenwoordig noemen we dat een
seksueel overdraagbare aandoening (soa).
Kan het kwaad?
Over vaginale afscheiding hoeft u zich in de regel
geen zorgen te maken. Andere afscheiding dan u gewend bent, kan
meestal ook geen kwaad. Het gaat bijna altijd in één tot drie weken
vanzelf over. Jeuk, veroorzaakt door de afscheiding, is wel vervelend.
Soms is het gebied rond de vagina gezwollen en geïrriteerd.
Als de oorzaak van de afscheiding een seksueel
overdraagbare aandoening is, kan het wel kwaad. U leest hierover meer
op de pagina SOA ‘Seksueel overdraagbare aandoeningen’.
Wat kunt u er zelf aan doen?
- Klachten ontstaan eerder door te veel dan door te
weinig hygiëne. Het is niet goed als er zeep in de vagina komt; was
u daar dus niet met zeep.
- Veeg uzelf na de ontlasting altijd van voren naar
achteren af.
- Het is niet bewezen dat inlegkruisjes en nylon
slipjes een negatief effect hebben. Toch wordt vaak geadviseerd
katoenen slipjes te dragen en geen inlegkruisjes te gebruiken. Dat
voorkomt een ‘broeierig’ klimaat, waarin schimmels en bacteriën zich
thuisvoelen.
- Krab bij jeuk zo min mogelijk. Het tere weefsel
rond de vagina beschadigt gemakkelijk. U kunt zich beter een paar
keer per dag alleen met water wassen en deppend afdrogen.
- Als de afscheiding onaangenaam ruikt, kunt u de
vagina spoelen met een ‘melkzuuroplossing’. De melkzuuroplossing kan
vaak helpen de normale toestand te herstellen. U brengt de
melkzuuroplossing in met een zogenaamde irrigator. U kunt ook een
gel met melkzuur in een tubetje kopen. Deze gel brengt u in de
vagina in. Gel, melkzuuroplossing en irrigator zijn verkrijgbaar bij
de apotheek.
- Vrijen terwijl de vagina nog droog is, kan het
slijmvlies irriteren. Laat de vagina eerst vochtig worden of gebruik
een glijmiddel bij het vrijen.
- Gebruik een condoom als u niet altijd met
dezelfde partner vrijt, om een seksueel overdraagbare aandoening te
voorkomen.
Wanneer naar de huisarts?
Neem contact op met uw huisarts:
- als u denkt dat u een seksueel overdraagbare
aandoening heeft;
- als uw klachten erg hinderlijk zijn, steeds
terugkomen of lang duren;
- als de afscheiding gepaard gaat met pijn in de
onderbuik;
- als de afscheiding bloederig is (geen
menstruatie).
Wanneer er andere verschijnselen zijn waarover u
zich zorgen maakt, overleg dan met uw huisarts.
© Nederlands Huisartsen Genootschap |
